Od czego zacząć wizytę u ortodonty?
Do ortodonty zgłaszają się zarówno rodzice dzieci, u których zęby wyrzynają się nierówno, jak i dorośli planujący korektę zgryzu. Powodem konsultacji bywa też stłoczenie zębów, szpara między siekaczami, trudność z domknięciem ust albo ponowne przesuwanie się zębów po wcześniejszym leczeniu. Na pierwszą wizytę można zabrać posiadane zdjęcia pantomograficzne i dokumentację stomatologiczną, ale nie należy wykonywać badań na własną rękę bez wskazania lekarza. Ortodonta oceni zgryz, stan uzębienia i potrzebę dalszej diagnostyki. Jeśli występuje próchnica lub choroby dziąseł, przed założeniem aparatu może być konieczne ich leczenie. W przypadku dziecka konsultacja nie oznacza automatycznie rozpoczęcia leczenia: czasem lekarz zaleca obserwację i wyznacza termin kolejnej oceny rozwoju zgryzu.
Plan leczenia, aparat i koszty
Przed podjęciem decyzji dobrze zapytać, kto prowadzi leczenie i czy konsultacje oraz wizyty kontrolne odbywają się w tym samym gabinecie. Plan powinien określać rozpoznany problem, proponowany rodzaj aparatu, przewidywane etapy i orientacyjny czas leczenia. Aparat ruchomy, stały lub nakładki nie są rozwiązaniami zamiennymi dla każdego pacjenta; wybór zależy między innymi od wieku, rodzaju wady i możliwości utrzymania higieny. Jeśli rozważane są nakładki, należy dopytać, przez ile godzin na dobę trzeba je nosić i jak wygląda postępowanie po zgubieniu jednej z nich. Przy aparacie stałym przydatne są informacje o postępowaniu w razie odklejenia zamka lub drażniącego końca drutu. W Sandomierzu, podobnie jak w każdym mniejszym mieście, częste dojazdy na kontrole mogą mieć znaczenie dla codziennego planu dnia.
Koszt leczenia to nie tylko cena aparatu. Przed jego rozpoczęciem należy sprawdzić, czy przedstawiona wycena obejmuje badania, przygotowanie planu, założenie aparatu, kolejne wizyty, ewentualne naprawy oraz etap utrzymania efektów po zdjęciu aparatu. Gabinety mogą rozliczać te pozycje osobno, dlatego porównanie samej ceny założenia aparatu niewiele mówi o całkowitym wydatku. Można też zapytać o sposób płatności i zasady naliczania opłat za nieplanowaną wizytę. W przypadku dzieci należy upewnić się bezpośrednio w gabinecie, czy prowadzi leczenie w ramach NFZ, jakich aparatów ono dotyczy i jakie obowiązują ograniczenia wiekowe. Warunki finansowania zależą od aktualnych zasad oraz umowy placówki z funduszem.
Kontrole i utrzymanie efektów
Leczenie ortodontyczne nie kończy się w dniu zdjęcia aparatu. Zęby mogą się przemieszczać, dlatego lekarz ustala sposób retencji, na przykład za pomocą aparatu retencyjnego lub drutu przyklejonego od wewnętrznej strony zębów. Przed rozpoczęciem leczenia dobrze wiedzieć, jak często będą potrzebne kontrole w jego trakcie i po zakończeniu oraz co zrobić, gdy aparat retencyjny pęknie albo przestanie pasować. Należy również omówić higienę: aparat stały utrudnia dokładne czyszczenie zębów, a zaniedbania mogą prowadzić do próchnicy i zapalenia dziąseł. Opinie pacjentów mogą podpowiedzieć, czy gabinet jasno tłumaczy kolejne etapy i sprawnie umawia wizyty, lecz wskazania do konkretnej metody leczenia można ustalić dopiero podczas konsultacji i po zbadaniu zgryzu.